نوامبر 24, 2020

بررسی وضعیت بلوغ حاکمیت فناوری اطلاعات (IT Governance) و رابطه آن با …

1 min read

  •  بازار اوراق مشارکت شرکتی و دولتی
  • تابلوی فرعی مکانی برای پذیرش و فعالیت شرکت‌های کوچک و درحال رشد است. شرکت‌های کوچکی که توانایی برآورده کردن شرایط پذیرش تابلوی اصلی را ندارند در این تابلو پذیرفته می‌شوند و به آن‌ها فرصت داده می‌شود با تامین مالی و رشد فعالیت‌ها به تابلوی اصلی ارتقاء یابند.
    تابلوی غیر رسمی از سال ۱۳۸۵ ایجاد شده است. هدف این تابلو اعطای فرصت به شرکت‌هایی است که از شرایط پذیرش در تابلوی فرعی برخوردار نیستند و به همین دلیل در آستانه لغو پذیرش و اخراج از بورس قرار دارند. دوره فعالیت این تابلو که با مجوز شورای عالی بورس ایجاد شده است، موقتی است. (سازمان بورس اوراق بهادار ,۱۳۹۱؛ دوانی ,۱۳۸۲)
    ۲-۶-۳- شاخص های بورس
    شاخص به معنای نمودار، نماینده ، نشان دهنده و نمایاننده می باشد. شاخص وسیله ای است برای اندازه گیری و مقایسه پدیده هایی است که دارای ماهیت و خاصیت مشخصی هستند. بنابراین بر مبنای شاخص میتوان تغییرات ایجاد شده در متغییرهای معینی را در طول یک دوره بررسی نمود. (دوانی ,۱۳۸۲)
    شاخص اصلی بورس تهران که در کل سطح بین المللی شناخته شده است بنام TEPIX (Tehran Price Index) می باشد . سایر شاخص های از قبیل شاخص صنایع – شاخص شرکت – شاخص ۵۰ شرکت با بیشترین ارزش بازار – شاخص مالی نیز در مقایسات بازارهای سهام مورد استفاده قرار میگیرد.
    در بازار سرمایه نسبت های نیز وجود دارد که بواسطه این نسبت ها نیز می توان بعنوان یک شاخص مورد استفاده قرار داد. بعنوان مثال نسبت P/E یک نسبت بسیار معروف در بازار سرمایه می باشد.
    ۲-۶-۴- شاخص P/E
    نسبت قیمت بر درآمد که از تقسیم آخرین قیمت سهام بر آخرین درآمد برآورد شده هر سهم به دست می آید ، به عنوان یک شاخص معتبر در ردیف شاخصهای بورس تهران قرار گرفته است و تغییرات آن به صورت مستمر به بازار گزارش می شود. مبنای محاسبه P/E برای کل بورس تهران از تقسیم ارزش کل بازار بر جمع سود قبل از کسر مالیات برآوردی شرکتهای پذیرفته شده به دست می آید . (سازمان بورس اوراق بهادار ,۱۳۹۱؛ دوانی ,۱۳۸۲)
    ۲-۶-۵- سودآوری و نسبت های سودآوری شرکتها
    نتیجه نهایی همه برنامه ها ، فعالیتها ، تصمیمات مالی و تولیدی در فعالیت سودآوری شرکت منعکس می شود.بیشتر داده های مورد نیاز برای ارزیابی عملیات اجرایی شرکت ، به طور مستقیم از صورتحساب سود و زیان فراهم می شود ، که خود این صورتحساب نیز خلاصه نتایج عملیات و فعالیتهای مالی و تولید شرکت است. به هر حال ، عملیات اجرایی می بایست با داراییهایی که نتایج عملیات را به وجود می آورند ، ارتباط داشته باشد. به علاوه نتایج عملایت ، باید بیانگر نحوه درک افرا بیرونی از عملیات اجرایی و درآمد موسسه باشد (اسماعیل پور ، ۱۳۸۳ ) .
    از مقایسه صوتحساب سود وزیان چند دوره متوالی یک شرکت می توان به اطلاعات مفیدی در خصوص کارایی عملکرد مدیریت و وضع مالی شرکت دست یافت . اما اکثر اشخاصی که در امور شرکت از لحاظ سرمایه گذاری ، اعطای اعتبار یا بازده فعالیت آن ذی نفع هستند ، بیشتر به میزان سود و سودآوری آن شرکت توجه دارند (اسماعیل پور ، ۱۳۸۳ ) .
    ۲-۶-۵-۱- سودآوری چیست؟
    سود یکی از اقلام مهم و اصلی صورتهای مالی است که در نوشته های مختلف کاربردهای متفاوتی دارد. معمولا سود به عنوان مبنایی برای محاسبه مالیات ، عاملی برای تدوین سیاست پرداخت سود تقسیمی ، راهنمایی برای سرمایه گذاران و تصمیم گیری و عاملی برای پیش بینی به تصور در می آید. یکی از کاربردهای اصلی سود ، استفاده از آن به عنوان ابزاری برای مقایسه عملکرد شرکتها با یکدیگر می باشد .
    سودآوری به توانایی شرکت در بدست آوردن درآمد و سود اشاره می کند. درآمد یا سود خالص ، تنها معیار اندازه گیری سودآوری می باشد. سرمایه گذاران و اعتبار دهندگان ، علاقه زیادی به ارزیابی سودآوری جاری و آتی یک شرکت دارند. شرکتها برای جذب سرمایه مورد نیاز خود، مجبورند سود کافی برای تامین بازده مناسب جهت سرمایه گذاری و اعتبار دهندگان بدست آورند. در صورتی که شرکتها سود کافی تحصیل نکنند ، آنها به جذب سرمایه مورد نیاز جهت اجرای انواع پروژه ها از طریق سهامداران یا اعتبار دهندگان نخواهند بود. دوام و بقاء یک شرکت در بلند مدت ، به توانایی آن در کسب درآمد کافی برای انجام کلیه تعهدات و تامین بازده مناسب برای سهامدان اصلی ، بستگی دارد(اسماعیل پور ، ۱۳۸۳ ).
    ۲-۶-۵-۲- نسبتهای سودآوری
    برای سنجش کفایت سود شرکت از نسبتهای سودآوری استفاده می شود. نستبهای سودآوری در ارزیابی فعالیتهای عملیات اجرایی شرکتها، مورد استفاده قرار می گیرند. نسبتهای سودآوری ، میزان موفقیت شرکت را در تحصیل سود و بازده خالص نسبت به درآمد و فروش یا نسبت به سرمایه گذاری می سنجند . نسبتهای سودآوری ، عملکرد کلی شرکت و کارایی مدیریت را در تحصیل سود مناسب ،مورد سنجش قرار می دهند. از مهمترین نسبتهای سود آوری می توان به نسبت سود ناخالص به فروش و نسبت سود عملیاتی به فروش و نسبت سود خالص به فروش برای ارزیابی سودآور بودن شرکتها استفاده می شود. این نسبتها به شکل ذیل محاسبه می شوند.(اسماعیل پور ، ۱۳۸۳)
    = نسبت سود ناخالص
    = نسبت سود عملیاتی به فروش
    = نسبت سود خالص
    ۲-۶-۵-۳- سود سهام
    سود خالص شرکت سهامی که بین سهامداران به نسبت سهام تقسیم می شود ، مبلغی است که از محل سود خالص شرکت به سهامدارن پرداخت می شود. مبلغ سودی که برای توزیع بین

    یک مطلب دیگر:   دسته بندی علمی - پژوهشی :بینامتنیت قرآن و دفتر اول، دوم و سوم مثنوی از دیدگاه ژرار ...

    دانلود متن کامل این پایان نامه در سایت abisho.ir

    س
    هامداران بر حسب مقدار سهام به وسیله هیئت مدیره مشخص می شود این مبلغ با توجه به حقوق گروه های مختلف سهامداران بین آنها توزیع می گردد. ذکر این نکته لازم است که سود نقدی تقسیم شده ، معمولا به توزیع سود نقدی مربوط می شود . اگر سوداز منابع دیگر غیر از منابع جاری باشد ، به آن واژه سود غیر نقدی اطلاق می شود.سرمایه گذاران در ارتباط با سود سهام به دو گروه تقسیم می شوند . گروهی علاقه مند به دریافت سود هستند و گروهی دیگر متمایل به منافع سرمایه ای بلند مدت می باشند. اتخاذ تصمیم در مورد سود سهام به این دلیل قابل توجه است که ثروت سهامداران یک شرکت شامل ارزش بازار به اضافه سود سهام است . ( رود پشتی و دیگران ، ۱۳۸۵)
    ۲-۶-۵-۴- سود خالص پیش بینی شده هر سهم
    سودی است که نشان دهنده برآورد مدیریت از سود آتی شرکت را نشان می دهد و از حاصل کل سود پیش بینی شده بر تعداد سهام حاصل می شود. ( خوش طینت ، ۱۳۸۵).
    ۲-۶-۵-۵- سود خالص هر سهم
    سودی که نشان دهنده تمام فعالیتهای شرکت طی یک سال مالی است و به عنوان آخرین رقم در صورت سود و زیان ارائه می گردد ( خوش طینت ، ۱۳۸۵).
    ۲-۶-۵-۶ – سود عایدی هر سهم
    از مهمترین دلایلی که می توان با فراق خاطر به مقایسه سود ده بودن شرکتها پرداخت ، آنالیز شرکتها از طریق سود پرداختی به هر سهم و افزایش تعداد سهام از محل افزایش سرمایه می باشد.که به طور کامل در رابطه فوق محاسبه گردیده است چرا که کلیه فعالیتهای یک شرکت در یک سود سهم نهفته است. همچین می توان به موارد ذیل به جهت صحت روش تحقیق اشاره نمود. ( ایزدی ، ۱۳۹۱)
    ۲-۶-۵-۷- شناسایی شرکتهای سودده
    برای شناسایی شرکتهای سود ده و یا زیان ده ، بایستی به صورتهای مالی آن شرکت مراجعه نمود و به سادگی می توان از صورتهای مالی شرکت ، سود ده بودن و یا زیان ده بودن شرکت را استخراج نمود و آن را با سایر شرکتها ( در شرایط یکسان ) مورد مقایسه قرار داد. در این جا لازم است ذکر شود که دسترسی به اطلاعات شرکتهای خصوصی و دولتی که جزء شرکتهای بورس نباشند ، از جمله صورتهای مالی و سایر اطلاعات مربوط به آن شرکت بسیار سخت است و از نگاه آن شرکت دسترسی به این اطلاعات محرمانه تلقی می شود ، اما در مورد شرکتهای بورسی به راحتی می توان به هر اطلاعاتی از شرکت مربوطه دسترسی پیدا کرد و از زمره امتیازات شرکتهای بورسی افشای صحیح اطلاعات می باشد تا عموم سهامداران آنها به راحتی به آن اطلاعات دستیابی داشته باشند . بعنوان مثال می توان بطور شفاف مشاهده کرد که یک شرکت به چه میزان فروش داشته ، به چه میزان سود و یا زیان داشته و هم اینکه ترکیب هیئت مدیره شرکت به چه صورتی است؟ و همچنین سایر اطلاعات شرکت نیز قابل دسترس می باشد.
    ۲-۷- مروری بر پیشینه تحقیق
    پیدایش و تفکر ایجاد یک بستر مطمئن برای تبادل اطلاعاتی و استفاده از اطلاعات به منظور پیشبرد اهداف سازمانی از زمانی شکل گرفت که کامپیوتر پا به عرصه حضور در شرکتها و سازمانها گذاشت و از آن به منظور ثبت و تهیه گزارشات در جهت سهولت کار استفاده فراوان شد. این تفکر شاید به حدود دهه های ۶۰ برگردد ، اما از همان بدو ورود کامپیوتر به صنایع و سازمانها ، این نگرانی در مدیران بوجود آمد که امنیت اطلاعات را چگونه می توان تضمین کرد؟ آیا صرف هزینه های زیاد برای اتوماتیک کردن کارها درجهت تحقیق اهداف شرکت می باشد؟ آیا ارزش آفرینی برای شرکت ایجاد میکند؟ چگونه میتوان ارزش آفرینی کرد؟ چگونه می توان سازمان را به واسطه آن کنترل نمود . این ها و چندین سوال دیگر از مهمترین مواردی بود که مدیران همواره از همان بدو ظهور فناروی های مبتنی بر IT همواره دنبال می کردند.
    ولی برای اولین بار به منظور ایجاد و برقراری یک نظام استاندارد در فناوری اطلاعات، در سال ۱۹۸۰ در کشور انگستان ، ایده ای شکل گرفت بنام GITIM (نسخه اولیه ITIL ) . در دهه ۹۰ میلادی ، شرکتها و سازمانها به سرعت به منظور بالابردن سطح کیفی خدمات IT و همچنین ایجاد یک نظام مبتنی بر فناوری اطلاعات بطوریکه نیازمندیهای کسب و کار را پوشش دهد از ITIL بعنوان یک چارچوب استاندارد شده استفاده نمودند بطوریکه شرکت مایکروسافت در سال ۲۰۰۰ این چارچوب را رسما به عنوان پایه اصلی محصولات خود قرار داد(مدیری و همکاران ,۱۳۸۹). در همین سالها چارچوبهای کنترلی قوی تری متولد شدند که از لحاظ پوشش دهی بسیار کامل تر از ITIL بشمار می آمدند . که کوبیت یکی از این چارچوب ها بود . کوبیت ابتدا توسط سازمان ISACF در سال ۱۹۹۶ متولد و معرفی شد. سازمان ITGI در سال ۱۹۹۸ توسط ISACF پایه ریزی شد و کوبیت ویرایش سوم توسط این موسسه در سال ۲۰۰۰ ارائه گردید. کوبیت ۴ در سال ۲۰۰۵ و کوبیت ۴٫۱ در سال ۲۰۰۷ ارائه شد. کوبیت هر ۳ سال یک بار نسخه جدید خود را ارائه می کند در حال حاضر نسخه کوبیت ۵ به عنوان آخرین نسخه معرفی شده است.
    موسسه ITGI از معتبرترین سازمانهای است که در آن تحقیقات در خصوص تکنولوژیهای IT انجام می گیرد. اعضای این موسسه شامل صدها نفر از بهترین اساتید معتبرترین دانشگاه های جهان می باشند و همواره تحقیقات گسترده ای در خصوص IT به انجام میرسانند . در حال حاضر کوبیت از معتبرترین و قوی ترین چارچوبهای است که در سراسر دنیا از آن به منظور بهبود بخشیدن به کسب و کار استفاده می برند.
    ۲-۷-۱- پیشینه داخلی تحقیق
    در رابطه با بلوغ حاکمیت فناوری اطلاعات در کشور کار زیادی را نمی توان یافت ولی می توان یک نمونه از این بررسی ها را که بر روی بانکهای خصوصی و دولتی
    به جهت اندازه گیری سطح بلوغ حاکمیت فناوری اطلاعات انجام شده مشاهده کرد . غضنفری (۱۳۹۰) در تحقیقی تحت عنوان “اندازه گیری بلوغ حاکمیت فناوری اطلاعات در صنعت خدمات مالی ایران ، مقایسه ای بین بانکهای خصوصی و بانکهای دولتی با استفاده از چارچوب کوبیت” انجام داده اند که در این پژوهش ، داده ها از ۱۷ بانک بزرگ دولتی و خصوصی جمع آوری شده است . نتایج پژوهش ، بیانگر آن است که بانک های خصوصی به واسطه ای نوع ساختار و بلوغ حاکمیت فناوری اطلاعات و راهبردهای سازمانی دارای رتبه بلوغ یافتگی (۱٫۹۸) بالاتری نسبت به بانک های دولتی (۱٫۶۰) در بکارگیری و انطباق با تکنولوژی فناوری اطلاعات هستند.
    در مقاله ای در بیست و پنجمین کنفرانس بین اللملی برق تحت عنوان ارزیابی کارایی حاکمیت فناوری اطلاعات در سازمانهای سرویس گرا به بررسی و اندازه گیری حاکمیت فناوری اطلاعات در شرکت مدیریت شبکه برق ایران پرداخته است و در دو مقطع زمانی بر اساس الگو و چارچوب کوبیت به ارزیابی پرداخت است . یکی در شرایط وضعیت فعلی پس از شناسایی نقاط و بهبود لازم برای ایجاد تغییرات مقتضی در چارچوب فعلی و سپس به منظور اندازه گیری کارایی چارچوب مطلوب ، به کار گرفته شده است.این تحقیق که توسط علاالدینی ( ۱۳۸۹ ) به انجام رسانید نمونه ای دیگر از بکار گیری چارچوب کوبیت می باشد. البته در سایر موارد بیشتر به بیان تعاریف حاکمیت فناوری اطلاعات و همچنین معرفی آن با استفاده از کوبیت پرداخته شده است که می توان به ” راهنمای پیاده سازی حاکمیت فناوری اطلاعات با اعمال توانمندیهای چارچوب کنترلی کوبیت” که توسط آزماینده ( ۱۳۸۹) به انجام رسید اشاره کرد. که در آن بیشتر به راهنمایی چگونگی پیاده سازی کوبیت اشاره می کند.

    یک مطلب دیگر:   منابع مقالات علمی :بررسی وضعیت بلوغ حاکمیت فناوری اطلاعات (IT Governance) و رابطه آن با ...

    Copyright © All rights reserved. | Newsphere by AF themes.